როგორ შევიყვარეთ კითხვა

ყველა მასწავლებელი ცდილობს, მოსწავლეები კარგ მკითხველებად ჩამოაყალიბოს. დაამეგობროს წიგნებთან და მათ განუყოფელ ნაწილად აქციოს. წიგნთან პირველი ზიარება პატარაობიდანვე იწყება. ჯერ კიდევ მაშინ, როცა გაუცნობიერებლად ფურცლავს ლამაზად მოხატულ გვერდებს, რომელიც აჩუქეს, უყიდეს ან თუნდაც ისე უბრალოდ, თვითონ აღმოაჩინა თაროზე. ილუსტრირებული წიგნები პატარების ყურადღებას იქცევენ. ზოგიერთი წიგნის ფანტაზია სტანდარტული წიგნების ჩარჩოებს ცდება და თანამედროვე 3D ეფექტებს იძენს. ბევრჯერ მიფიქრია, ჩემს ბავშვობაში რომ ყოფილიყო ასეთი მრავალფეროვანი და ნაირ-ნაირი წიგნები, ამაზე მეტად მეყვარებოდა კითხვა ახლა როგორც მიყვარს თუ არაფერი შეიცვლებოდა-მეთქი.

მანამდე, სანამ წიგნს მხოლოდ დასათვალიერებლად კი არა, არამედ ხელში წასაკითხად აიღებს ბავშვი, ცოტა რთული გზა არის გასავლელი. ყველას მონდომებაში, ინტერესსა თუ უბრალოდ გემოვნებაში ვერ ჯდება კითხვა. ამიტომ, რა შეგვიძლია გავაკეთოთ მასწავლებლებმა, რომ დავაინტერესოთ წიგნებით ჩვენი მოსწავლეები?

  • პირველ რიგში ისინი უნდა დავაინტერესოთ წიგნით;
  • ვიყოთ მათთვის მაგალითი;
  • წიგნი მოვარგოთ მათ ასაკობრივ ინტერესებს;
  • თავიდან შევარჩიოთ თხელტანიანი წიგნები, რომ არ შეაშინოს ბავშვი გვერდების რაოდენობამ;
  • განვიხილოთ მათთან ერთად წაკითხული;
  • არ მოვაკლოთ შექება და წახალისება!

სანამ ჩემი მოსწავლეები კითხვას ისწავლიდნენ, მათ მე ვუკითხავდი სხვადასხვა მოთხრობასა თუ ზღაპარს. ვცდილობდი იმ ემოციით მიმეტანა მათთვის წიგნის შინაარსი, როგორც ავტორს ჰქონდა ჩაფიქრებული. ძალიან მნიშვნელოვანია, როგორი ემოციითა და ტონალობით უკითხავთ ბავშვებს. შემდეგ უკვე ხელნაკეთი წიგნებით გაგრძელდა ურთიერთობა. ბუნებისმეტყველების გაკვეთილზე ახსნილი თემის, ყვავილების შემდეგ. მოსწავლეებთან ერთად გაკვეთილზე ხელნაკეთი წიგნი დავამზადე, წიგნი ერთი თაბახის ფურცლისგან შედგებოდა, რომელიც ორ ნაწილად იყო გაყოფილი. ჰქონდა ყდა და შიგნით ორი გვერდი. ეს საკმარისი იყო იმ წარმოდგენის შესაქმნელად, თუ როგორ შეიძლება თავად გავხდეთ წიგნის ავტორები. თემიდან გამომდინარე ყველამ საყვარელი ყვავილი განათავსა  წიგნის ერთ გვერდზე, მეორე გვერდი კი მასზე ინფორმაციის დაწერას დაუთმო. ყველა მოსწავლე ჩართული იყო.ზოგიერთს ხატვა ეხალისებოდა, ზოგს წერა, ზოგს ყდის ილუსტრირება და ა.შ. დროთა განმავლობაში იხვეწებოდა ჩვენი წიგნები, უკვე ორი გვერდი არ გვაკმაყოფილებდა და რამდენიმე ფურცლიანი წიგნები იქმნებოდა მოსწავლეების ხელით. ისინი იყვნენ მწერლები, ავტორები, ილუსტრატორები და რედაქტორებიც. საშინაო დავალებად მიცემულ რომელიმე თემაზე შექმნილი წიგნების პრეზენტაცია და განხილვა კლასში ხდებოდა. ასე ნელ-ნელა მივედით წიგნის დათვალიერებიდან მის წაკითხვამდე.

მას შემდეგ, რაც მოსწავლეებს მაღალი ინტერესი ჰქონდათ წიგნის წაკითხვის, შევთავაზე, რომ კლასში აგვერჩია ერთი წიგნი, რომელსაც ყველა წავიკითხავდით. ავარჩიეთ ერთი პარასკევი დღე, სადაც წიგნის წაკითხული თავების განხილვა მოხდებოდა. ამ წამოწყებაში მოსწავლეები აქტიურად ჩაერთნენ. კითხულობდნენ სახლში, კითხულობდნენ სკოლაში თავისუფალ დროს. მათ ხელში ხშირად იდო გადაშლილი წიგნი, რომელსაც ინტერესით უყურებდნენ პატარა თვალები. ხშირად იცინოდნენ კითხვის პროცესში, განიხილავდნენ პერსონაჟებს, ადარებდნენ ერთმანეთსა და საკუთარ თავს.  წიგნის დასრულების შემდეგ  გვქონდა ვიქტორინა, რომელიც წიგნის შინაარსიდან გამომდინარე შეკითხვებისგან შედგებოდა. ყველა მოსწავლეს, ვინც წიგნს წაიკითხავდა ბოლომდე გადავცემდი სიგელს. ეს მოსწავლეებისათვის  დიდი მოტივაცია იყო.

წლის განმავლობაში ბევრი წიგნის წაკითხვა მოვახერხეთ. რაც მთავარია, გააზრებულად. კლასიდან კლასში კი მოსწავლეების დამოკიდებულება,  გემოვნება და ინტერესები წიგნისადმი იხვეწებოდა და ყალიბდებოდა. ასე გახდნენ ჩემი მოსწავლეები უბრალო დამთვალიერებლიდან – კარგი მკითხველები.

 

კომენტარები

comments