ალბათ ხშირად შეგიმჩნევიათ, როგორ წერენ პატარები ასოებს. ამოტრიალებულად ან თავდაყირა, ანდაც შებრუნებულად, ისე, თითქოს ფურცელი ვინმემ სარკისკენ შეატრიალაო. ზოგჯერ ბავშვები შესანიშნავად ცნობენ ასოს, იციან მისი სახელი, წარმოთქვამენ ბგერას, არ უჭირთ სიტყვაში მისი პოვნა, თუმცა, როდესაც საქმე წერაზე მიდგება, ყველაფერი სხვანაირადაა. ზოგჯერ მასწავლებლები და მშობლები ამ საკითხზე ნერვიულობას იწყებენ, როცა ხედავენ, რომ ბავშვები ამ პრობლემას მარტივად ვერ უმკლავდებიან. შესაძლებელია, მათ ასო სწორად დაწერონ, როცა იმ წამს ამაზე მიუთითებთ, თუმცა მოგვიანებით, ისევ იმას გაიმეორებენ, რასაც აქამდე აკეთებდნენ. საქმე კი მხოლოდ წერის პროცესს არ ეხება. იმისთვის, რომ ჩემი მოსწავლეები ასოების სწრაფად ცნობასა და ასოებით სიტყვების შენებაში ვავარჯიშო, გაკვეთილზე ხშირად ხის ასოები დამაქვს. წესები მარტივია – ბავშვები წყვილებში მუშაობენ, მე ვამბობ ან დაფაზე ვწერ სიტყვას, მათ უნდა იპოვონ შესაფერისი ასოები და ერთად დაალაგონ, რომ ეს სიტყვა გამოვიდეს. რაოდენ გასაკვირიც არ უნდა იყოს, ხშირად ბავშვები ასოებს უკუღმა ალაგებენ. ზოგჯერ ეს სიტყვაში მხოლოდ ერთი ასოა, ზოგჯერ კი – მთლიანად სიტყვა. ასოების მიმდევრობა არასდროსაა შეცდომით, თუმცა ორიენტაციაა არეული.
ეს ე.წ. პრობლემა სრულიად ჩვეულებრივი მოვლენაა. საქმე სულაც არ გვაქვს იმასთან, რომ მოსწავლემ რამე ვერ გაიგო ან ვერ აითვისა. სინამდვილეში, ეს უბრალოდ განვითარების ეტაპია, რომელსაც დროთა განმავლობაში მოსწავლე აუცილებლად გაივლის. ბავშვი, რომელიც ეცნობა წერა-კითხვის სისტემას, ჯერ ასოს ფორმას ითვისებს, ამის შემდეგ კი მის მიმართულებას. როდესაც ბავშვი სამყაროს უყურებს ორიენტაციის საკითხი დიდად არ აბნევს. ვაშლი ორივე მხრიდან ვაშლია, ხე – ხე, თეფში კი – თეფში. წერის დროს მიმართულება დიდ როლს ასრულებს, თუმცა, ცხადია, დასაწყისიდანვე ბავშვი ამას ვერ ხვდება. მათი პატარა ტვინები ჯერ მხოლოდ ფორმას შეიმეცნებს, რომ დაისწავლოს. მოგვიანებით კი იმასაც დაიმახსოვრებს, რა მიმართულებით მიდის ხაზი წერისას. თუმცა ვიდრე ამას დაიმახსოვრებდეს, მანამდე სარკისებრი ასოების წერა ძალიან ხშირია. განსაკუთრებით 4-7 წლამდე ასაკის ბავშვებში, როცა წერის უნარები ჯერ კიდევ გამოუმუშავებელია. ამ პერიოდში ბავშვი სწავლობს, სად იწყება ასო, საით ამოძრაოს ხელი მისი წერისას, რა განასხვავებს მაგალითად ‘b’-ს და ‘d’-ს ერთმანეთისგან ან უბრალოდ საით უნდა მიჰყვეს ხელი. ტვინი ჯერ კიდევ ქმნის კავშირებს ვიზუალურ აღქმასა და მოტორულ მეხსიერებას შორის. სწორედ ამ შიდა პროცესებისა და ექსპერიმენტების ნაწილია სარკისებური ასოებიც. ამ მომენტში ბავშვი ჯერ კიდევ ცდილობს, იპოვოს სწორი მიმართულება.
მასწავლებლის როლი განვითარების ამ ეტაპზეც ძალიან მნიშვნელოვანია. არა იმიტომ, რომ მოსწავლეს შეცდომაზე გამუდმებით მივუთითოთ, არამედ იმისთვის, რომ მათ მშვიდად და თანმიმდევრულად დავეხმაროთ. სარკისებური წერა სრულიად ნორმალური განვითარების ნაწილია და მას არანაირი საერთო არ აქვს არც დისლექსიასთან და არც სხვა რაიმე სერიოზულ დარღვევასთან. მხარდაჭერით კი მისი დაძლევა ეტაპობრივად ხდება. ვიზუალური მინიშნებები, ასოების ხაზების თანმიმდევრული გამოყვანა ან დიდი ზომის ასოების დახაზვა საუკეთესო დამხმარეა მათი პატარა გონებისთვის.
სარკისებრი წერა ბავშვის გონებრივი განვითარების ბუნებრივი და დროებითი ნაწილია, რომელსაც უსაფუძვლო ღელვის გარეშე უნდა შევხვდეთ. მასწავლებლებმა, ამ პროცესს სწორად უნდა შევხედოთ, როგორც ზრდის გზასა და შესაძლებლობას. როდესაც ბავშვი ხედავს, რომ უფროსებისგან არა კრიტიკას, არამედ მხარდაჭერას იღებს, სწავლის პროცესი მშვიდი, თანმიმდევრული და გაცილებით წარმატებული ხდება.


