მკვდარია ყველაფერი, რაც უნდა მოძრაობდეს და არ მოძრაობს. მკვდარია ყველა ტბა, რომელშიც არ ჩაედინება არცერთი მდინარე და რომლიდანაც არ იღებენ წყალს სარწყავად. მკვდარია ყველა ხე, რომელიც ნიავის წამობერვისას არ არხევს ტოტებს, რომელსაც არ აჩხაპნიან მერქანზე სახელებს შეყვარებულები, რომელსაც არ გამოაქვს ახალი ღეროები, ძველების მოჭრის შემდეგ. მკვდარია ყველა პროცესი, რომელიც პროცესიად გადაიქცევა და მაინც, პროცესია უფრო ცოცხალი პროცესია, ვიდრე პროცესი, რომელიც არ იძვრის.

ხანდახან მკვდრები ცოცხლდებიან, ყვირიან, მართავენ კარნავალებს, წარმოდგენებს, დარბიან ქალაქებში და აშინებენ ცოცხლებს მანამ, სანამ ცოცხლები არ გამოიღვიძებენ ამ უცნაური სიზმრიდან. შემდეგ ყველაფერი თავის კალაპოტს უბრუნდება. ცოცხლები ხვდებიან, რომ მკვდარი მკვდარია და ის არასოდეს გაიღვიძებს, თუმცა ხანდახან ცოცხლები თავად იქცევიან მკვდრებად და შემდეგ უკვე რთულია მიხვედრა, სად მთავრდება ცხადი და სად იწყება სიზმარი. როცა ცოცხალი ავადმყოფობს, გარშემომყოფები დიდ ყურადღებას არ აქცევენ, იმიტომ რომ ცოცხალია. როცა ცოცხალი სიკვდილის პირასაა, ის საუბრის მთავარ თემად იქცევა. ამ დროს ყველაფერი მისკენაა მომართული, სხვები ცდილობენ, რომ ის გადაარჩინონ: გალაწუნება, ხელოვნური სუნთქვა, ექიმები, დეფიბრილაცია, ლოცვა, ცოცვა, ხოცვა საკუთარი შიშების და ა.შ. მაგრამ შემდეგ ის კვდება და ყველა ამბობს, „ვერ გადავარჩინეთ, რისი ღირსნი ვართ ამის შემდეგ ჩვენ”, „ვერ გადავარჩინეთ, არადა, რა არ ვცადეთ, ვაი წუთისოფელო”. და ასეთებს კიდევ მრავლად ამბობენ, თავში ხელებს იცემენ და სინანულსაც ეძლევიან, შემდეგ ერთ-ერთი იტყვის, წასულებზე გაჩერება არ შეიძლებაო და ესენიც აგრძელებენ ძველებურად ღრიანცელსა და ბედნიერებას. რჩება მხოლოდ 1-2 ადამიანი, ვინც მართლა იმ მკვდართან იდგა, მართლა მის თვალებს უყურებდა ავადმყოფობისას, ვინც მართლა მისი ჭირისუფალია და ვისაც წასულებზე გაჩერება შეუძლია. ასეთები მარტო რჩებიან, რადგან დანარჩენები ახლისკენ ატრიალებენ თვალებს, ესენი კი ისევ მკვდრებს დასტირიან, სანამ ცრემლების ტბას არ დააყენებენ და სანამ ეს ტბაც არ მოკვდება, რადგან სხვისი ცრემლები არ ჩაედინება მასში.

და თუ სიცოცხლის ერთადერთი და უტყუარი ნიშანი მოძრაობაა, თუ სიცოცხლე გულის და ტვინის ფეთქვაა, თუ სიცოცხლე აზროვნებაა და თუნდაც სულ შეუმჩნევლად ფშვინვაა, მაშინ „საწყალობელ არს უბადრუკი” ყოველი, რომელიც ვერც კი გრძნობს ისე ნელ-ნელა ჩერდება, რომელიც აღარ იძვრის და დროთა განმავლობაში ნეშომპალად იქცევა, ჰაერში ორთქლდება, თვალსა და ხელს შუა ქრება, შაგრენის ტყავივით. და თუ სიცოცხლე პროცესია, მაშინ მას ახალი სიცოცხლეების შეთვისება ახალ სიცოცხლეებთან გადაჯაჭვა, გადახლართვა და იქიდან კიდევ ახალი სიცოცხლეების აღმოცენება, სხვანაირ სიცოცხლეებთან შეხვედრა, მათთან ფიქრების, სურვილების, ვნებების გაცვლა-გამოცვლა, შემდეგ კი ამ ყველაფრის საკუთარ თავში მოხარშვა და გამოცხობა ახასიათებს. და თუ სიცოცხლე მარტო დარჩა, უკაცრიელ კუნძულზე გარიყული მეზღვაურივით, ციხის საკანში ჩაკეტილი ეული ტუსაღივით, თუ სიცოცხლე არავის შეეთვისა და არავისგან გამოვიდა, თუ არ ნახა ახალი ქალაქები, ახალი სახეები, ახალი ფორმები, ახალი შეხედულებები, მაშინ ის ყველა სხვა საკმაზის გარეშე დაიწყებს საკუთარ თავში ხარშვას, თან ვადებისა და რეცეპტების გარეშე, გემოვნებისა და ნელსურნელების გარეშე, ჩახარშავს საკუთარ საკვებ პროდუქტებს თავისსავე ქვაბში, ჩახარშავს და როცა ვიღაც სხვა, მოძრავი სიცოცხლე მოვა მასთან, თავისი ნებით, ან შემთხვევით, ის სხვა აღმოაჩენს, რომ ქვაბში აღარაფერია, აორთქლდა, ჰაერს შეერია, ქვაბის ფსკერზე დაილექა. აღარაფერია მოსახარში და მით უფრო აღარაფერი იქნება საკვები მისგან, ქვაბი დაჟანგდა, ნაწილი წყლისა აორთქლდა, ნაწილი კი მისგან გადმოვიდა, ხოლო მისგან გადმოსულმა ნადუღარმა წყალმა ცეცხლიც ჩააქრო და შეწყდა ხარშვის პროცესიც. სიცოცხლე დასრულდა. ახლა ის მკვდარია, სხვა სიცოცხლეები კი ამბობენ: „ვერ გადავარჩინეთ, რამდენ ხანს უხარშია საკუთარ თავში ეს ყველაფერი, ეჰ, ეჰ”.

და თუ სიცოცხლის ერთადერთი და უტყუარი ნიშანი მოძრაობაა, და თუ სიცოცხლე პროცესია, და თუ სიცოცხლე პოეზიაა და უფრო კი პირიქით, თუ პოეზიის ერთადერთი და უტყუარი ნიშანი მოძრაობაა, და თუ პოეზია პროცესია, და თუ პოეზია სიცოცხლეა, მაშინ ის ახლა მხოლოდ საკუთარ თავში იხარშება, დუღს, იწვავს, აორთქლებს, ცეცხლს აქრობს და კვდება.

ფილოსოფიური საფიქრალიდან თავს ვწევ და თვალებს რეალობის მჭახე სინათლეს ვუსწორებ. მთელი ეს მაღალფარდოვანი ბალამუტი კი იმისთვის დამჭირდა რომ ჭირისუფალთა, ცოცხალთა და მკვდართა ყურადღება თანამედროვე ქართული ლიტერატურული პროცესებისკენ და მასში ხარშვადი თანამედროვე ქართული პოეზიისკენ მიმეპყრო. ზოგი იტყვის, განა ამაზე მეტად ცოცხალი რაღა უნდა იყოს, წელიწადში ამდენი და ამდენი წიგნი გამოდის, ამდენი და ამდენი პოეზიის საღამო იმართება, ამდენი და ამდენი ახალი პოეტი ჩნდება, მოკლედ 2015 წელია და ყველაფერი გენიალურადააო. ზოგი კი მიხვდება, რომ ერთ ქვაბში ბევრი ინგრედიენტის ჩაყრა, გემრიელი საჭმლის წინაპირობა ვერაფრით იქნება და იგივე ზოგი იმასაც მიხვდება, რომ მთავარი არა რაოდენობა, არამედ რეცეპტის სისწორე და ინგრედიენტთა საკვები ღირებულება თუ გემოვნებაა. და თუ მე ვიტყვი, რომ ღმერთო პარნასელო, რაც კი ქართულ პოეზიის საღამოებზე ვყოფილვარ, მე იქ უცხო ადამიანი არ მინახავს-მეთქი, სხვები იტყვიან – მერე რაო. და თუ მე ვიტყვი, როგორ – მერე რა, განა შეიძლება ყველა მკითხველს პირადად იცნობდე და ისიც კი ზუსტად იცოდე, რომ წერ, შემდეგ ამას ვინ და როგორ წაიკითხავს-მეთქი, სხვები იტყვიან – მერე რაო. და თუ მე ვიტყვი, როგორ – მერე რა, ეს უძრაობაა, მთელი ეს ახალი პოეტური კრებულები, ახალი მიგნებები, ახალი ფორმები, ახალი კონკურსები და ჯილდოები, მთელი ეს ახალი მიმართულებები ქართულ პოეზიაში და, მეორე მხრივ, მთელი ეს ხალხმრავალსაღამოებიანი იუთუბპოეტები, ძველი და ტრადიციული ფორმების ცუდი კოპირება, მთელი ეს ბერეტ-შარფოვანი ფორმები და ლექსთა კითხვის მთელი ეს ნიკოგომელაურისეული, თუ ხევსურ-ფშავლური ტონი საბოლოოდ მაინც ერთ ქვაბში იხარშება და ძვრა კი არ აქვს ამ ქვაბს-მეთქი, სხვები იტყვიან – აეფშიუ, ერთი შენაო, დრო გავა და დრო გადააფასებსო, ოდეს ყოფილ არს აქამომდეო. მე კი ახლა ისევ ფილოსოფიურ საფიქრელაში ჩავყვინთავ და იმასღა დავწერ, რომ ლექსნი ხორშაკნი და პოეტნი მავნებელნი არ აფუჭებენ ლიტერატურულ პროცესებს, არცა ერთი და იგივე მკითხველნი, ყველა საცნობი და საპირზეკოცნე, არც ახალ-ახალი კონკურსნი, ზოგისთვის კორუმპირებულნი, მიკერძოებულნი, ზოგისთვის კი ერთ-ორ თვე თავის გასატანნი, ბავშვების დამაპურებელნი, მოტივაციის მიმცემნი. არა. პროცესს მისივე უძრაობა კლავს. მისივე უპროცესობა და მისივე არარსებობა, ერთი კაი გულიანი კაცის, ერვინ შრედინგერის კატასავით. ასეა ახლა ქართული პოეზიაც, ერთი დიდს ყუთში ზის, არცა მკვდარია და არცა ცოცხალი, მოჩვენებითად ხან გაიფაჩუნებს, აქაოდა სული მიდგასო, ხან კი ისეა გასუსული, რომ სვავებიც კი აღარ კადრულობენ მის თქვლეფას.

და თუ მკვდარია ყველაფერი, რაც უნდა მოძრაობდეს და არ მოძრაობს, მაშინ არც ლექსი ვარგა, რომ „ცოცხალი მკვდარსა ემსგავსოს, იყოს სოფელში” და არ იძვროდეს, დუმდეს და საკუთარ თავში იხარშებოდეს, დუღდეს და ხელს არავის წვავდეს, არამედ ორთქლდებოდეს, ისედაც მინავლებულ ცეცხლს კიდევ უფრო აქრობდეს, უჭირისუფლოდ კვდებოდეს, პროცესს არ ქმნიდეს, არამედ პროცესიას მიუძღვებოდეს, ერთ ლამაზ, კუბოს ფორმის წიგნში არხეინად ჩასვენებული.

„უკან დაბრუნება რომ შემეძლოს, შვილს ნამდვილად არ გავაჩენდი. დარწმუნებული ვარ, ასე მოვიქცეოდი”.

სამი შვილის დედა, 45 წლის

„ის გამოცდილება რომ მქონოდა, რაც ბავშვების აღზრდისას გროვდება, წარმოდგენა რომ მქონოდა იმაზე, რას ნიშნავს შვილის გაზრდა, არც ერთი არ მეყოლებოდა. ეს ჩემი ცხოვრების კოშმარია”.

ორი შვილის დედა, 57 წლის

„ალბათ გავაშვილებდი, ნამდვილად, სენტიმენტების გარეშე… მიჭირს ამის თქმა, იმიტომ რომ მიყვარს, თანაც ძალიან”.

სამი შვილის დედა, 38 წლის

ცოტა ხნის წინ გამოქვეყნდა ისრაელში მცხოვრები სოციოლოგის ორნა დონათის კვლევა, რომელიც 23 ქალთან ზეპირ ინტერვიუებს ეყრდნობა და არკვევს, დედობა ქალის გააზრებული არჩევანია თუ საზოგადოებრივი პოლიტიკის შედეგი. უფრო მარტივად რომ ვთქვათ, ორნა იმ ქალებზე სვამს აქცენტს, რომლებისთვისაც დედობა მძიმე აღმოჩნდა, რომლებსაც მიაჩნიათ, რომ შვილების გაჩენის შემდეგ თავისუფლება დაკარგეს და მათმა პიროვნულმა ინტერესებმა უკანა პლანზე გადაინაცვლა. ეს ქალები თანხმდებიან, რომ შვილის გაჩენამდე ძალიან ბუნდოვანი წარმოდგენა ჰქონდათ იმაზე, რას ნიშნავს დედობა. შესაბამისად, მათი არჩევანი, გამხდარიყვნენ დედები, ნაკლებადაა პირადი გადაწყვეტილება და უფრო საზოგადოებრივი პოლიტიკის ნაწილია. საზოგადოება წყვეტს, რომ ქალის მთავარი ფუნქცია დედობაა, ის ბედნიერი უნდა იყოს შვილების გაზრდით, დედობა წმინდათაწმინდა საქმეა და ქალიც სიამოვნებით უნდა სწირავდეს შვილებს ყველაფერს, რაც გააჩნია.

კვლევის მონაწილე ქალების ასაკი 20-დან 70 წლამდე მერყეობს და თითოეული მათგანი ამბობს, რომ შვილები ძალიან უყვართ. რაც არ უყვართ, დედის როლია. ისინი სიამოვნებით გააკეთებდნენ სხვა საქმეს, მოივლიდნენ მთელ მსოფლიოს იმ პასუხისმგებლობისა და ვალდებულებების გარეშე, რაც დედობას ახლავს თან. ქალები ამბობენ, რომ ამ გრძნობას ხანდაზმულ ასაკშიც კი ვერ აღწევენ თავს, როცა მათი შვილები უკვე ზრდასრულები და დამოუკიდებლები არიან. ამ დროს საზოგადოება მათგან უკვე შვილიშვილების მოვლას, მათზე მზრუნველობას ელის.

ორნას კვლევას ინტერნეტში დიდი გამოხმაურება მოჰყვა. ზოგი წერს, რომ, დიახაც, დედობაზე დიდი ბედნიერება არ არსებობს და არ შეიძლება, დედამ შვილებზე ასეთი ტონით ილაპარაკოს, ადამიანებმა პირნათლად უნდა შეასრულონ თავიანთი მოვალეობა და რა საჭიროა ყველაფრისგან პრობლემის შექმნა, ყველაფრის განხილვა. ზოგს მიაჩნია, რომ ამ თემაზე დისკუსიის დაწყება დროულია და ძალიან კარგია, რომ ეს განხილვის საგნად იქცა, ასე უფრო გაადვილდება ქალების გათავისუფლება იმ როლისგან, რომელსაც მას გარემო სთავაზობს. სხვები კლასიკად ქცეულ ფემინისტებს იხსენებენ და ამბობენ, რომ იმაზე, რაც ორნას კვლევამ აჩვენა, მაგალითად, სიმონ დე ბოვუარი გასული საუკუნის შუა ხანებში წერდა „მეორე სქესში”.

ბოვუარი, რომელსაც ქალის როგორც დამოუკიდებელი ინდივიდის დასახატავად ისეთ ფაქიზ თემებზე დასჭირდა წერა, რომლებზეც მანამდე ხმამაღლა თავად ქალებიც არ ლაპარაკობდნენ, ქალის დეფინიციისთვის დაწვრილებით, მშრალად, ყოველგვარი აღტაცების გარეშე  აღწერს მის ფიზიოლოგიას: მენსტრუაციის, ორსულობის, მშობიარობის, ლაქტაციის პროცესებს – და ამბობს, რომ ქალის ბიოლოგიური აგებულება განსაზღვრავს საზოგადოებაში მის როლს, ქალი გვარის კვლავწარმოების მექანიზმი ხდება და თუ ოდესმე დამოუკიდებლად ცხოვრება მოუნდა, სწორედ საკუთარ ფიზიოლოგიას უნდა აუაროს გვერდი და შეთავაზებული როლის შესრულების ნაცვლად საკუთარ სურვილებს მიუგდოს ყური.

„…ქალებად კი არ იბადებიან, ქალები ხდებიან. არც ბიოლოგიური, არც ფიზიკური თუ ეკონომიკური ხვედრი არ განსაზღვრავს იმ ხატს, რომელსაც იძენს ადამიანის მდედრი საზოგადოებაში”.

მიუხედავად იმისა, რომ ბოვუარის მანამდე გამოუთქმელმა შინაარსებმა დუმილს მიჩვეული საზოგადოება გააღიზიანა (როგორც დღეს – ორნას კვლევამ), ის ერთ-ერთი პირველია, ვინც ქალებს რეალობის ალტერნატივები შესთავაზა, ტაბუების მოხსნა დაიწყო. მისი ტაქტიკა სწორი აღმოჩნდა – ქალებზე საუბარი მხოლოდ ცალკეული თემების განხილვით შეუძლებელია, სრული სურათისთვის ყველა ასპექტი მნიშვნელოვანია.

პირველი შვილი თითქმის სამი წლის წინ გავაჩინე. ზაფხულის ცხელი დღე იყო. როცა მივხვდი, რომ სამშობიაროში წასვლის დრო მოვიდა, ჩაი დავაყენე. რამდენიმე ფინჯანი გამოვწრუპეთ მე და ჩემი შვილების მამამ და მერეღა წავედი ექიმთან. მას შემდეგ ცხელი ჩაი აღარ დამილევია. ვამზადებ, მერე წვრილმან საზრუნავებზე გადავერთვები ხოლმე და ჩაი ცივდება. მგონია, ცხელი ჩაის დაბრუნება იქნება ნიშანი იმისა, რომ ბავშვები დაიზარდნენ. ეს – ხუმრობით, სერიოზულად კი ზაფხულის იმ ცხელი დღის შემდეგ ბავშვებზე ფიქრისას რაც ყველაზე ხშირად მიტრიალებს გონებაში, სწორედ ისაა, რომ ბავშვის გაჩენამდე ჩვენ ძალიან ცოტა რამ ვიცით იმის შესახებ, რას ნიშნავს დედობა და აქ იგულისხმება როგორც წმინდა ფიზიოლოგიური პროცესები, ასევე თანმხლები ფსიქიკური მდგომარეობები. მიუხედავად იმისა, რომ ბავშვობიდან გვესმის, რა ბედნიერებაა შვილის ყოლა და როგორი ამაღელვებელია ამასთან დაკავშირებული ამბები, არავინ გვაფრთხილებს იმის შესახებ, რომ შვილის გაჩენა ავტომატურად გულისხმობს ჩვეული რიტმის შენელებას, ზოგჯერ – დაპაუზებას, რომ პირველი, რაც ბავშვის დაბადებას მოჰყვება, ბეიბი ბლუზია, მას კი – დაღლილობა და ემოციათა მრავალფეროვანი სპექტრი და შენ გამუდმებით იდგები დილემის წინაშე: მეტი დრო გაატარო შვილთან თუ შეინარჩუნო აქტიური ცხოვრების წესი და პირადი ინტერესები.

მიუხედავად იმისა, რომ შენამდე ეს გზა დედამ, ბებიამ, მეგობარმა, მეზობელმა, თანამშრომელმა, უბრალო ნაცნობმა და მილიონობით სხვა ქალმა გამოიარა, მაინც მარტოს გიწევს ამ პროცესებთან გამკლავება, სწორედ იმიტომ, რომ ეს ქალები თავიანთ გამოცდილებაზე, ვნებებზე, სირთულეებზე არ ლაპარაკობენ. მათ ჰგონიათ, ეს მხოლოდ მათი საქმეა, რომ თუ დაიღლებიან ან მოსწყინდებათ, ეს მათი სისუსტე იქნება და ამის გამო სინდისი უნდა ქენჯნიდეთ.

ჩემთვის რომ ეკითხათ, ვეტყოდი, რომ რამდენჯერაც უნდა დავმდგარიყავი არჩევანის წინაშე, შვილებს ალბათ ყოველ ჯერზე გავაჩენდი. არა საზოგადოებისთვის ხარკის გადახდის ან გვარის გაგრძელების მიზნით, არამედ იმიტომ, რომ დიდ პასუხისმგებლობასთან, რუტინასთან, სევდასა და დაძაბულობასთან ერთად მათ დიდი სიხარული, ბედნიერება და სისავსის შეგრძნებაც მოაქვთ. რასაც შევცვლი, ის იქნება, რომ როცა გაიზრდებიან, ბევრს მოვუყვები გოგოობასა და დედობაზე, რომ ჩემსავით და ბევრი სხვა ქალივით სრულიად მოუმზადებლები არ აღმოჩნდნენ საზოგადოებრივი წნეხის, საკუთარი ვნებებისა და მომავალი შვილების პირისპირ. რომ ნამდვილად თვითონ გადაწყვიტონ, როგორი ცხოვრება უნდათ და თავად იკისრონ პასუხისმგებლობა საკუთარ გადაწყვეტილებაზე. ასე გაცილებით ადვილია მშობლობაც, მასწავლებლობაც, პრეზიდენტობაც და ნებისმიერი სხვა საპასუხისმგებლო პოზიციაც.

კვლევა შეგიძლიათ იხილოთ ამ ბმულზე:

https://www.jstor.org/discover/10.1086/678145?uid=2&uid=4&sid=21106521048743

დისკუსია თემაზე:

https://twitter.com/hashtag/regrettingmotherhood?src=hash

მინდა, ჩემს ოცნებაზე გიამბოთ. დიდხანს ვფიქრობდი, ეს პოსტი როგორ დამეწყო და გადავწყვიტე, იმ ოცნებაზე მოვყვე, რომელიც გარშემომყოფებში უფრო ხშირად იწვევს ღიმილს, ვიდრე სხვა, გაცილებით მასშტაბური ოცნებები. ხშირად მითქვამს, რომ ძალიან მინდა, ბავშვი ვიშვილო, ოღონდ მაშინ, როცა საკუთარი შვილები უკვე მეყოლება. როცა ამას ვამბობ, ჩემს მსმენელებს ჯერ უკვირთ, მერე ეცინებათ, ბოლოს სერიოზულდებიან და მეუბნებიან, რომ ასეთი გადაწყვეტილების მიღება რთულია, მით უმეტეს, ჩვენს საზოგადოებაში.

არადა, სინამდვილეში ჩვენთან ადვილი არაფერია. მგონი, უბრალოდ, ასეთები გამოვდექით – ყველაფერს ვხლართავთ და კუდს ვაბამთ, ოღონდ, როგორც წესი, საკუთარი ცხოვრება არ გვყოფნის ასარევად და სხვის ცხოვრებაშიც ვაფათურებთ ხელს. ცხადია, როცა იმ საზოგადოების წევრი ხარ, რომელიც ბავშვის შვილად აყვანას მხოლოდ გარდაუვალი აუცილებლობისა და გამოუვალი მდგომარეობის შემთხვევაში ამართლებს, მარტივად ვერ მიიღებ გადაწყვეტილებას, რომელიც ცხოვრებას შეგიცვლის.

არ ვიცი, რისი ბრალია ასეთი დამოკიდებულება – შიშის, სტერეოტიპების, კომპლექსების, ეჭვების თუ სიყვარულისა და ემპათიის ნაკლებობის. ალბათ ყველაფრის ერთად, ყველაფრის, რაზე ფიქრი და ლაპარაკიც არ გვიყვარს.

არც ისე დიდი ხნის წინ კახეთის სოფელში პატარა ბიჭმა მოიკლა თავი. აქოთქოთდა მთელი ქვეყანა, ფეხზე დადგა მედია, კამერებთან დააყენეს და ალაპარაკეს სკოლის დირექტორი, ნათესავები, მეზობლები… ბოლოს ვიღაცამ ამოთქვა – უთხრეს, რომ ნაშვილები იყოო. ჩემთვის წარმოუდგენელია, როგორია ამ სიტყვების სიმძიმე სინამდვილეში, როგორი ხდება სამყარო, როცა ბავშვური კინკლაობის დროს მეგობარი გეუბნება, რომ ის ქალი, საღამოობით საბანს რომ გიკეცავდა და სიმღერით გაძინებდა, დედაშენი არაა; რომ ის კაცი, ვის მხრებზე შემომჯდარიც ღრუბლებს წვდებოდი, თურმე არ ყოფილა მამაშენი; რომ არავის, ვისაც შენს ნაწილად მიიჩნევდი, ის სისხლი არა აქვს, რომელიც შენს ძარღვებში მიედინება. ალბათ ამ დროს ყველაფერს ივიწყებ, ერთად გატარებულ საუკეთესო წუთებს, ბედნიერ დღეებს და მათ სიყვარულს, ვინც გაგზარდა, ძლევს შხამიანი ფიქრი, რომ მიგატოვეს.

როცა მომხდარ ტრაგედიაზე ვფიქრობდი, როცა პატარა ბიჭზე ვფიქრობდი, ყველა ისტორია გამახსენდა, რომელიც ბავშვობაში ჩემს გარშემო უფროსებს უჩურჩულიათ. ბევრი მათგანი სწორედ „აყვანილ” ბავშვებს ეხებოდა. ამ სიტყვას განსაკუთრებული შიშით ამბობდნენ, უფრო ჩუმად, ვიდრე სხვა სიტყვებს. ისე ამბობდნენ, რომ მე ვერ გამეგონა. არადა, ყველაფერი მესმოდა და ჩემდა უნებურად, უფრო ადრე გავიგე ბევრი ადამიანის ცხოვრების შესახებ სიმართლე, ვიდრე თავად მათ. პრობლემის სათავეც სწორედ აქ უნდა ვეძებოთ. „ნაშვილები ხარ!” – ისმის მოწმენდილ ცაზე მეხის გავარდნასავით, ისმის არაკეთილგანწყობილი ადამიანების პირიდან, ისმის არასასურველი ქვეტექსტებით: „შენ მიგატოვეს, დაგივიწყეს, არ შეგიყვარეს…” ისმის ისე, როგორც არ უნდა ისმოდეს, ისმის მათგან, ვისგანაც ასეთი ამბის გაგება ყველაზე ნაკლებად სასურველია.

გზას, რომელიც ოჯახის წევრების დაძაბულ ნერვებზე, გამეფებულ დუმილსა და საიდუმლოს გამჟღავნების მოლოდინზე წლების განმავლობაში გადის, არსაით მივყავართ. არსაით მივყავართ მცდელობას, თავი ავარიდოთ გულახდილ საუბარს ერთმანეთთან და სანამ ვინმე ჩვენთვის ყველაზე ძვირფას ადამიანებს მტკივნეული ფორმით ეტყვის სიმართლეს, დავასწროთ და თავად ვთქვათ, ვთქვათ ისე, როგორც ჩვენ გვესმის, როგორც ჩვენ გვჯერა. ვუთხრათ ადამიანებს, ვისაც შვილებად მივიჩნევთ, რომ მათ ყველაზე დიდი ბედნიერება მოგვიტანეს, რომ მათი არსებობის წყალობით განცდილი სიხარული ამქვეყნად ყველა სიხარულზე დიდია. ქვეყნებში, რომელთაც ბევრი მიმართულებით სამაგალითოდ ვთვლით, უამრავმა ადამიანმა ძალიან პატარა ასაკიდანვე იცის, რომ არაბიოლოგიური მშობლები ზრდიან და ეს არავისთვისაა ტრაგედია. უფრო მეტიც, ცხოვრებას უფრო ლაღს და უსიამოვნო მოლოდინისგან დაცლილს ხდის.

მაშინ, ჩურჩულით მოყოლილ ამბებს რომ ვისმენდი, მეც ხშირად დავმდგარვარ სარკესთან და საკუთარ ნაკვთებს სათითაოდ დავკვირვებივარ იმაზე ფიქრში, ვიყავი თუ არა ნამდვილად ჩემი მშობლების შვილი. ფიზიკური მსგავსება, რომელიც ჩემსა და მამაჩემს შორის არსებობს, ეჭვებს ყოველ ჯერზე მიქარწყლებდა. თუმცა, რაც უნდა მომხდარიყო, დღეს ნამდვილად ვერ წარმომიდგენია, ვინ უნდა ყოფილიყო ჩემთვის უფრო ძვირფასი და მნიშვნელოვანი, ვიდრე ჩემი მშობლები, ვიდრე დედაჩემი, რომელმაც ჩემ გამო შეუძლებელი შეძლო. ალბათ ვერცერთი სიმართლე გადაწონიდა სიყვარულს, რომელიც ჩვენ ერთმანეთთან გვაკავშირებს.

დედაშვილობა სასწაულია, სასწაულია, როცა მუცლით ატარებ, აჩენ, ზრდი და გიყვარს ისე, რომ მისთვის ყველაფრის დათმობა შეგიძლია. თუმცა მე თუ მკითხავთ, კიდევ უფრო დიდი სასწაულია, საკუთარივით შეიყვარო სხვისი შვილი და თუკი ოდესმე ვინმე გაგიბედავს, გითხრას, რომ ის შენი არაა, დაიტოვო უფლება, მისი ნათქვამის თავადაც არ გჯეროდეს, რადგან პირველ რიგში „არა სისხლი, არამედ გული გვანათესავებს”.