თქვენ წინაშეა ფრაგმენტი მალიკა ჩოპრას წიგნიდან „100 დაპირება ჩემს შვილს. როგორ გავხდეთ საუკეთესო მშობელი“. მალიკა ჩოპრა ამერიკელი მწერალი და ბიზნესმენია. ის 1972 წლის 24 ივლისს დაიბადა მასაჩუსეტსის შტატის ქალაქ ლინკოლნში. დაამთავრა Concord Academy, Kellogg School of Management და ბრაუნის უნივერსიტეტი. არის რამდენიმე კომპანიის დამფუძნებელი და პრეზიდენტი. პარალელურად წერს და აქვეყნებს სტატიებს. ამჟამად ცხოვრობს მეუღლესა და ორ ქალიშვილთან ერთად, რომლებსაც ეძღვნებათ მისი წიგნები.
„რამდენიმე წლის წინ, როდესაც შევიტყვე, რომ მალე დედა გავხდებოდი, – იწყებს თხრობას მალიკა ჩოპრა, – საათობით ვიჯექი და ვფიქრობდი, როგორი იქნებოდა ჩემი პატარა. ვესაუბრებოდი, ვუმღეროდი, ვეფერებოდი და მეუღლესთან ერთად სამომავლო გეგმებს ვაწყობდი. გამოგიტყდებით, რაც უფრო იზრდებოდა ჩემი შვილი, მით უფრო ვშფოთავდი, როგორი დედა ვიქნებოდი, როგორ მოვუვლიდი ჩემს პირმშოს და, რაც მთავარია, შევძლებდი თუ არა შვილის გაბედნიერებას. როგორ ვასწავლო პატარას, პატივისცემით მოეპყრას სხვებს? როგორ ჩავუნერგო დაცულობისა და სიმშვიდის განცდა? როგორ დავაყენო სწორ გზაზე? და საერთოდ, რა არის ეს სწორი გზა? ეს და სხვა მსგავსი კითხვები მოსვენებას მიკარგავდა. ხშირად ვფიქრობდი იმაზე, როგორ გვზრდიდნენ მე და ჩემს ძმას მშობლები, როგორ ახერხებდნენ, რომ მუდმივად სიყვარულისა და სიმსუბუქის გარემოცვაში ვყოფილიყავით, ძალიან გვიადვილდებოდა ერთმანეთთან ურთიერთობა. იმის გამო, რომ მამა სულიერი მოძღვარი და მწერალი იყო, ის მუდმივად გვიზიარებდა საკუთარ ცოდნას, რაც დამეხმარა, მცირე ასაკშივე გამეცნობიერებინა, რომ სიყვარული და თანაგრძნობა არის ცხოვრებაში ყოველივეს საფუძველი.
გადავწყვიტე, ჩამეწერა ყველა ის დაპირება, რომელიც ჩემმა სიყვარულმა და იმედმა ჩამისახა და რომელიც მე მივეცი საკუთარ თავს და საკუთარ პატარას, ზუსტად ვიცი, რომ თითოეული ეს დაპირება გამიჩნდა სწორედ იმის საფუძველზე, რაც თავად განვიცადე და შევიმეცნე ბავშვობაში. ამავე დროს, მე ვიწერდი სხვადასხვა ისტორიას, მოგონებებს, განცდებს, რომლებიც მინდოდა, რომ შემდგომ ჩემი მომავალი შვილისთვის გამეზიარებინა. შედეგად, მე ვგრძნობდი, რომ დედა-შვილის კავშირი სულ უფრო მყარდებოდა; და ასე გაგრძელდა პატარა გოგონას დაბადების შემდეგაც. მინდა გითხრათ, რომ ჩემი სიყვარული შვილისადმი აისახება ჩემდამი მის სიყვარულში და მე ვიცი, რომ ჩვენ ორივე მუდმივად ვიზრდებით და ვვითარდებით.
გპირდები არასოდეს დაგიქვემდებარო, სამაგიეროდ, ყოველთვის ვეცდები მხარი დაგიჭირო. -აი, ზუსტად ასე ჟღერს მალიკა ჩოპრას ერთ -ერთი დაპირება შვილისადმი. „როდესაც შენ მიყურებ შენი დიდრონი თვალებით, რომლებიც ითხოვს ჩემგან ჩახუტებას, კოცნას, გამხნევებას და დაცვას, ჩემი გული ბედნიერებისგან დნება და მე მაშინვე შენკენ გამოვრბივარ, რათა იმედი არ გაგიცრუო. მიუხედავად იმისა, რომ ჩემი ცხოვრების უმთავრესი სურვილი მუდმივად შენი დაცვა და დახმარებაა, მაინც გეტყვი, რომ შენი ჩემზე დამოკიდებულება დროებითი მოვლენაა და ამას ვერსად გავექცევი. შენ ცხოვრებაში შენი დამოუკიდებელი გზა გელოდება. შენ ხარ იმ ყვავილის კოკორი, რომელიც ერთ მშვენიერ დღეს გაიფურჩქნება და დამოუკიდებელ ლამაზ ყვავილად გადაიქცევა.
ვიცი, რომ დადგება დრო, როდესაც შენ აღარ დამისვამ კითხვებს ნებისმიერ თემაზე, რადგან თავად, ჩემგან დამოუკიდებლად დაიწყებ პასუხების ძიებას. ვიცი, რომ დადგება დრო, როდესაც მე იძულებული გავხდები, ხელი გაგიშვა, რადგან მომიწევს ვაღიარო შენი ზრდასრულობა და უნარი, დამოუკიდებლად მიიღო გადაწყვეტილებები. გპირდები, რომ მე გაგიშვებ შენ და ნებას დაგრთავ, თავისუფლად გაიზარდო, რათა მოიპოვო პიროვნული დამოუკიდებლობა. მაგრამ თუ ოდესმე შენ დაგჭირდება ჩემი რჩევა-დარიგება, ჩემი ჩახუტება და ღიმილი, მე შენს გვერდით გავჩნდები – ყოველთვის გამოვეხმაურები შენს ძახილს, რათა მხარი დაგიჭირო. ვიცი, რომ ზოგჯერ ძალიან გამიჭირდება არ ჩავერიო, და გვერდზე გავდგე, მაგრამ მე ყოველთვის პატივისცემით მოვეკიდები შენს თავისუფლებას და გაჩუქებ ფრთებს, რომელთა დახმარებითაც შეძლებ იფრინო ლაღად, ბედნიერად და უშფოთველად“.
გპირდები, რომ ჩემი რჩევა–დარიგებები არ იქნება მხოლოდ ფუჭი სიტყვები, ყოველთვის ვეცდები, თვალნათელი მაგალითებით გესაუბრო.
„ჩემი მშობლების ოჯახში სიტუაცია რადიკალურად შეიცვალა, როდესაც მე ათი წლის ვიყავი, – განაგრძობს ბიზნესმენი ქალბატონი. მაშინ დედ-მამამ გადაწყვიტა, მედიტაცია დაეწყოთ, რის შედეგადაც, სულ რამდენიმე კვირის გავლის შემდეგ მამამ სიგარეტის მოწევას თავი დაანება; მანამდე მშობლები ხშირად კამათობდნენ, რადგან მამას ალკოჰოლური სასმელების გამოყენება უყვარდა. მედიტაციის დაწყების შემდეგ აღმოჩნდა, რომ დედ-მამა გაცილებით მეტ დროს ატარებდა ერთად. ისინი სუფთა ჰაერზე სეირნობდნენ, დილაობით ვარჯიშობდნენ, ბევრს მხიარულობდნენ; მე და ჩემს ძმას სულ უფრო ნაკლებად გვასწავლიდნენ ჭკუას, ნაკლებ მითითებებს გვაძლევდნენ, თუ რა და როგორ ჯობდა გაგვეკეთებინა და სულ უფრო მეტ დროს ატარებდნენ ჩვენთან საუბრებში. ჩვენი ოჯახი ძალიან ბედნიერი და სასიამოვნო ადამიანების ერთობა გახდა.
მშობლები მე და ჩემს ძმას არასდროს გვაძალებდნენ მედიტაციას. მე თავად მომინდა, მათთვის მიმებაძა, რადგან დავინახე, რომ მედიტაციამ ჩემი მშობლები დადებითად შეცვალა. როდესაც წამოვიზარდე, მედიტაციას იშვიათად მივმართავდი და ზოგჯერ რამდენიმე თვე საერთოდ არც მახსენდებოდა. მშობლები იშვიათად შემახსენებდნენ ხოლმე, რომ სურვილის შემთხვევაში, შემეძლო მათთან ერთად მევარჯიშა. ამით იმას ვამბობ, რომ დედ-მამა ნებას მრთავდა, თავად გადამეწყვიტა, თუ რის გაკეთება მსურდა და საერთოდ, რა გზას ავირჩევდი სამომავლოდ.
მშობლებს ხშირად ძალიან უჭირთ შვილების ბედის გადაწყვეტაში არ ჩაერიონ, რადგან თავად ზრდასრულები არიან და ამიტომ მიაჩნიათ, რომ მათ გაცილებით უკეთ იციან, თუ რა არის შვილებისთვის უკეთესი. იმისათვის, რომ შვილებმა კარგად გააცნობიერონ საკუთარი არჩევანის სისწორე, მშობლებმა მათ ამის მაგალითი უნდა აჩვენონ და არ შეუზღუდონ არჩევანის თავისუფლება. მკითხველს ვთავაზობ, დაფიქრდეს: რის სწავლა შეუძლიათ შვილებს თქვენი ქცევების მაგალითზე?“
გპირდები, დავიცვა წონასწორობა და ერთმანეთისგან გავმიჯნო შენი და ჩემი ცხოვრება.
ეს კიდევ ერთი დაპირება – „ჩემი, როგორც დედის, ერთ-ერთ მთავარ პრობლემად იქცა ის გარემოება, რომ აუცილებლად მიმაჩნდა მეპოვა ბალანსი ჩემს პროფესიულ ამბიციებსა და საუკეთესო დედად ყოფნის სურვილს შორის. ძალიან მინდა მაქსიმალურად ახლოს ვიყო შვილებთან, მივიღო მონაწილეობა მათ აღზრდასა და განათლებაში. დიდი დრო გავატარო მათთან, არ მოვაკლო მათ სითბო და სიყვარული. ჩემ გარშემო უამრავ მეგობარს აქვს იგივე დილემა. როგორ მოვახერხოთ კარიერულ კიბეზე სვლა და ამავე დროს, ვიყოთ მსოფლიოში საუკეთესო დედები?
მეგობრები, რომლებსაც აქვთ სამეცნიერო ხარისხი ან არიან პროდიუსერები, ბიზნეს კონსულტანტები ან სხვა დარგის უმაღლესი რანგის სპეციალისტები, რომლებიც წლების განმავლობაში თავაუღებლივ სწავლობდნენ, რათა ამა თუ იმ პროფესიას დაუფლებოდნენ, მუშაობას თავი დაანებეს, როცა დედები გახდნენ. აქვე მინდა ვთქვა: მიუხედავად იმისა, რომ მეგობრების გარკვეული ნაწილისთვის სულაც არ იყო ეს მარტივი გადაწყვეტილება, მათ მაინც არ მიაჩნდათ დიდ მსხვერპლშეწირვად საკუთარი არჩევანი.
მე ისეთ დედებსაც ვიცნობ, რომლებმაც წინასწარ იცოდნენ, რომ სახლში ჯდომა მათთვის არ იქნებოდა ბედნიერების მომტანი და ისეთებსაც, რომლებიც დაუბრუნდნენ სამსახურს დეკრეტული შვებულების ვადის გასვლისთანავე. ყოველ მათგანს აწუხებდა სინდისის ქენჯნა, რადგან ზუსტად არ იცოდნენ, სწორად იქცეოდნენ თუ არა.
უკვე ორი შვილი მყავს და უნდა ვაღიარო, რომ დღემდე ძალიან მიჭირს მოვძებნო ბალანსი სამსახურსა და საკუთრ შვილებთან დიდი დროის გატარების სურვილს შორის. მე საკუთრი საქციელის მუდმივ გადაფასებაში ვარ. ვცდილობ ვისწავლო საკუთრი თავის პატიება იმის გამო, რომ პროფესიულ წინსვლას სათანადოდ ვერ ვახერხებ, რადგან მინდა, ბევრი დრო დავუთმო შვილებს; მაგრამ ასევე ვაცნობიერებ, რომ მხოლოდ მაშინ შევძლებ მსოფლიოში საუკეთესო დედა ვიყო, თუ ბედნიერი, საკუთრ თავში დარწმუნებული ვიქნები, რასაც მხოლოდ იმ შემთხვევაში მივაღწევ, თუ მოვახერხებ ერთმანეთს შევუთავსო დედობა და პროფესიული საქმიანობა. ყველაზე მთავარი კი არის ის, რომ მე მივხვდი: ჩემთვის კარგი დედობა არ იზომება დროის მათთან გატარებით.
დედობა – ეს არის სიყვარული, ყურადღება და მხარდაჭერა; დედის „ამოცანაა“ – გაანებივროს, მიეფეროს შვილებს, თვალყური ადევნოს მათ ზრდა-განვითარებას, დაეხმაროს მათ და ისიამოვნოს ყველა იმ ძვირფასი მომენტით, როდესაც შვილები ეფერებიან, იცინიან დედასთან ერთად, უზიარებენ შთაბეჭდილებებს. დედობა – ეს არის შვილებთან ყოფნა სულით, გონებით და სხეულით; დედობა ეს არის, იყო საკუთარი პიროვნებით კმაყოფილი, რათა შვილებმაც შეძლონ იამაყონ და გაიხარონ, რომ მათ გვერდით ბედნიერი მშობელია.
