მშობელთა ჩართულობა სასკოლო ცხოვრებაში

მოგეხსენებათ, რომ პროექტზე დაფუძნებული სწავლება 21-ე საუკუნის უნარებს ავითარებს, მოსწავლეები უკეთ ართმევენ თავს პროექტისთვის დაგეგმილ აქტივობებს მაშინ, როცა მის დაგეგმვაში თვითონ მონაწილეობენ მოსწავლეები, მაგრამ უფრო ეფექტურ შედეგს იძლევა მშობელთა ჩართულობა ამ პროცესში, რადგან მათი გააქტიურება და პროექტის წარმართვის პროცესში დამოუკიდებლობის მინიჭება ზრდის მათ პასუხისმგებლობას და აჩვევს მშობელს შვილთან ურთიერთობას. მშობელთა ჩართულობა დადებითად აისახება სკოლაზე, სასწავლო პროცესში მშობელთა ჩართულობა ამდიდრებს სკოლის კულტურას და ხელს უწყობს მის განვითარებას. სკოლაც და მასწავლებელიც დაინტერესესბული უნდა იყვნენ მშობელთან აქტიური თანამშრომლობით, რადგან ეს აისახება სასკოლო საზოგადოებაზე, მასწავლებლებზე, მშობლებსა და მოსწავლეებზე.

მშობელთა ჩართულობა ნიშნავს მშობლის იტენსიურ, მრავალმხრივ მონაწილეობას საკლასო თუ სკოლის სხვადასხვა ღონისძიებებში, ამ დროს მოსწავლეს უმაღლდება მოტივაცია, თვითშეფასება, უვითარდება სოციალური უნარები, მისი ქცევა პოზიტიური ხდება როგორც სახლში, ისევე სკოლაში. ერთიანდებიან მშობელი და მასწავლებელი, რათა ერთიანი ძალისხმევით შეუწყონ ხელი მოსწავლის აკადემიური მიღწევების გაუმჯობესებას. სკოლის ცხოვრებაში მონაწილე მშობლის შვილებს უფრო კარგი ურთიერთობა უყალიბდებათ როგორც მასწავლებლებთან, ასევე ოჯახის წევრებთანაც. განსხვავებული კულტურული გარემოდან გამოსული მოსწავლეები უფრო წარმატებით სწავლობენ, როცა მშობლები და მასწავლებლები ერთობლივად ცდილობენ ოჯახსა და სკოლაში არსებული კულტურული განსხვავებულობის გათვალისწინებას.

მშობელთა ჩართულობას სარგებელი აქვს თვითონ მშობლისთვისაც, იცვლება მშობლის სოციალური, ემოციური მხარე და პიროვნული თვისებები, მას მეტად ესმის თავისი შვილის, უფრო მეტ ყურადღებას უთმობს შვილის სოციალური, ემოციური, ინტელექტუალური განვითარების საჭიროებას. ხდება უფრო მზრუნველი, ნაკლებად მკაცრი შვილის მიმართ და უფრო მეტად აფასებს მის მიღწევებს. მშობელი სიამოვნებით ერთვება ბავშვის განათლებისა და აღზრდის პროცესში, უფრო თავდაჯერებულია გადაწყვეტილების მიღებისას, მეტ დროს უთმობს საკუთარი  ცოდნის და უნარ-ჩვევების ამაღლებას.

მშობელთა ჩართულობა სასწავლო პროცესში მასწავლებელს ეხმარება გახდეს უფრო თავდაჯერებული, უფრო მეტად დააფასოს საკუთარი პროფესია, მშობელსა და მასწავლებელს შორის  კომუნიკაცია ეხმარება მასწავლებელს, მიიღოს ამომწურავი ინფორმაცია მოსწავლის შესახებ. ეს ყველაფერი კი მასწავლებელს საშუალებას მისცემს, მოარგოს მოსწავლის ინდივიდუალურ საჭიროებებს სასწავლო პროცესი და მიაღწიოს სასურველ შედეგს.

ეროვნული სასწავლო გეგმის მიხედვით, პრიორიტეტული გამჭოლი კომპეტენციაა „წიგნიერება“. კითხვის უნარის განვითარება განაპირობებს სასკოლო პროგრამის წარმატებით ათვისებას და განსაზღვრავს თითოეული პიროვნების ეფექტურ მონაწილეობას საზოგადოებრივ ცხოვრებაში. თუ გავიზიარებთ საერთაშორისო გამოცდილებას, წიგნიერების საერთაშორისო კვლევის (PIRLS) და სწავლების საერთაშორისო კვლევების (TIMSS)  შედეგების მიხედვით საქართველოს სკოლებში აუცილებელია კითხვის უნარების განვითარება, უკეთესი შედეგები აჩვენეს იმ მოსწავლეებმა, რომელთა მსობლებსაც უყვართ კითხვა და შვილებთან ერთად არიან ჩართულნი კითხვის აქტივობებში, მათ უმთავრეს საზრუნავს წარმოადგენს მათი შვილების აკადემიური მოსწრება და მიღწევები.

სწორედ მშობელთა ჩართულობით წიგნიერების დონის ამაღლებისათვის დავგეგმე პროექტი ჩემს სადამრიგებლო პირველ კლასში მიმდინარე სასწავლო წლის თებერვალში. იანვრის ბოლოს დავასრულეთ ასო-ბგერების შესწავლა. უნდა მეზრუნა მათი როგორც მკითხველებად ჩამოყალიბებისთვის, მოსწავლეები იჩენდნენ ინტერესს წაკითხული პატარა ტექსტების მიმართ, ითხოვდნენ, რომ ყოველ გაკვეთილზე ასო-ბგერების შესწავლის შემდეგ წამეკითხა მათთვის უცხო ტექსტი. დამებადა  პროექტის  იდეა , რომელსაც მშობელთა ჩართულობით განვახორციელებდი.

პროექტი „ვსწავლობთ კითხვას“  მიმდინარეობდა 18.02-დან  25.03.2019-მდე, დაახლოებით 1 თვის განმავლობაში.

პროექტის მსვლელობისას გამოვიყენე მრავალფეროვანი აქტივობები:

  • კლასის მომზადება პროექტისთვის;
  • ლიტერატურის შერჩევა ასაკის გათვალისწინებით;
  • მშობლებისთვის დაგეგმილი დღეების და წასაკითხი წიგნების განრიგის გაცნობა;
  • საუბარი მოსწავლეებთან წიგნის მნიშვნელობაზე და კითხვის აუცილებლობაზე;
  • ფილმის ჩვენება პროექტორის დახმარებით „ბომბორა სწავლას იწყებს“ და განხილვა- ჩანახატის გაკეთება -კლასის კედლებზე განთავსება;

  • ვიზიტი თოჯინების თეატრში მშობლებთან ერთად და შთაბეჭდილების გადმოცემა ნახატით–კლასის კედლებზე განთავსება;
  • დიდ მონიტორზე წიგნის კითხვა და ერთობლივი განხილვა;
  • სტუმრად სკოლის ბიბლიოთეკაში და წიგნების „ორი ღორი“ და „დათვი დადუ“ კითხვა და დისკუსიის გამართვა სკოლის ბიბლიოთეკართან;
  • ვიზიტი ვარკეთილის ფილიალის მედიათეკაში მშობლებთან ერთად , საუბარი შთაბეჭდილებებზე;
  • მშობლების ვიზიტი კლასში კვირაში 3-ჯერ და წინასწარ განსაზღვრული წიგნების წაკითხვა- განხილვა ;
  • პრეზენტაცია – საუბარი მშობლებთან, მოსწავლეებთან პროექტის მიმდინარეობის შესახებ, შთაბეჭდილებების გადმოცემა, პროდუქტის შექმნა: წიგნის „ფიფქია და შვიდი ჯუჯა“ დამზადება მშობლებთან ერთად.

გამოვიყენე სხვადასხვა მეთოდი და კლასის ორგანიზების ფორმები: მინი ლექცია წიგნის კითხვის აუცილებლობაზე, მოსმენა, ფილმის ჩვენება, დისკუსია, საუბარი, ვერბალური საუბარი, კითხვა-პასუხი, გონებრივი იერიში, როლებში კითხვა, კითხვა სხვადასხვა მეთოდებით: განგრძობით, ინდივიდუალური, ერთობლივი, ქოროს ტიპის, გამოკრებითი, ბიჭების, გოგონების. ცხრილებით მუშაობა, შთაბეჭდილებების გადმოცემა,  ჩანახატების და ნახატის გაკეთება, წიგნის შექმნა ერთობლივად, გამოფენის მოწყობა. ინდივიდუალური მუშაობა, წყვილებში მუშაობა, საერთო საკლასო მუშაობა.

ჩემ მიერ განხორციელებულ პროექტს ჰქონდა დადებითი შედეგი. პროექტი მთელი პროცესის განმავლობაში იყო ინტერაქტიული. პროექტმა ხელი შეუწყო  მოსწავლეებში  შემოქმედებითი, ფანტაზიის, თანამშრომლობითი, პრეზენტაციის, თავდაჯერებულობის, პასუხისმგებლობის, კომუნიკაციის, ინდივიდუალური და წყვილებში მუშაობის, პრობლემის გადაჭრის უნარების განვითარებას. მოსწავლეები და მშობლები აქტიურად მუშაობდნენ და შექმნეს პროდუქტი, მათ ერთობლივად წაიკითხეს 25 საბავშვო მოთხრობა. პროექტში ჩართული იყო პირველი კლასის 27 მოსწავლე და 25 მშობელი. პროექტის მსვლელობისას მშობლები უზიარებდნენ შთაბეჭდილებებს სხვა კლასის მშობლებს, მოსწავლეები კი-დასვენებებზე თანატოლებს ესაუბრებოდნენ წაკითხული საბავშვო ლიტერატურის შესახებ.

პატარები ვერ მალავდნენ ემოციებს  თავიანთი და მშობლების ერთობლივი მუშაობით შექმნილი წიგნის მიმართ,  გადაწყვიტეს, რომ ივლიდნენ სკოლის ბიბლიოთეკაში, ვარკეთილის ფილიალის მედიათეკაში მშობლებთან ერთად და კვლავაც გააგრძელებდნენ ლიტერატურის კითხვას. გამოთქვეს სურვილი, რომ პროექტი მშობელთა ჩართულობით გაგრძელდეს მომდევნო კლასებშიც. პროექტში ბავშვების და მათი მშობლების  აქტიურმა ჩართულობამ  ჩემში ახალი იდეების დაბადებას შეუწყო ხელი, რომლებსაც სიამოვნებით გავუზარებ კოლეგებს და მომავალშიც განვახორციელებ.

 

გამოყენებული ლიტერატურა

ინტერნეტრესურსი www.kargiskola.ge

მასწავლებლის პროფესიული განვითარების სქემის გზამკვლევი. II ნაწილი

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

კომენტარები

comments