რატომ უნდა ისწავლებოდეს ადამიანის უფლებები და თავისუფლებები სკოლაში?

მოსწავლემ უნდა იცოდეს, რა უფლებები აქვს, რადგან მხოლოდ ამ შემთხვევაში შეძლებს, განსაზღვროს, როგორ უნდა მოექცეს სხვა ადამიანი მას და როგორ უნდა მოექცეს ის სხვას.

 

ადამიანის უფლებებისა და თავისუფლებების სწავლება მოსწავლეებისთვის უსაფრთხო გარემოს ქმნის. სწავლის პროცესში ისინი აკეთებენ აღმოჩენებს, აქვთ დისკუსიები, გამოწვევები, აყალიბებენ საკუთარ შეხედულებებსა და ღირებულებებს.

 

უფლებების ცოდნა და მათი პატივისცემა მოსწავლეს შესაძლებლობას აძლევს, იყოს ტოლერანტული, ებრძოლოს ცრურწმენებს. ეს საჭიროა, თუ გვსურს, ახალგაზრდებს ერთმანეთთან პოზიტიური დამოკიდებულებები და გახსნილი გონება ჰქონდეთ.

 

და თუ კარგად შეასწავლით ადამიანის უფლებებსა და თავისუფლებებს, მოსწავლე მიღებულ ცოდნას გამოიყენებს საკლასო ოთახის გარეთ – დერეფნებში, სათამაშო მოედანზე, სახლში, საზოგადოებაში. უფლებებისა და თავისუფლებების სწავლება ეხმარება მასწავლებელსა და მის მოსწავლეს, შექმნან ჯანსაღი და სამართლიანი სასკოლო გარემო. შესაძლოა, უფლებების სწავლითა და გაცნობიერებით, სკოლაში ბულინგი და ძალადობა შემცირდეს კიდეც.

 

თუმცა, იმისთვის, რომ ადამიანის უფლებებისა და თავისუფლებების სწავლების პროცესიდან სრული სარგებელი მივიღოთ, აუცილებელია სწავლება წარიმართოს ისეთ გარემოში, სადაც უფლებებსა და თავისუფლებებს პატივს სცემენ და იცავენ როგორც მოსწავლეები, ასევე მასწავლებლები და სკოლის ადმინისტრაცია. ადამიანის უფლებების დაცვისა და პატივისცემის კულტურის გარეშე, შესაძლოა, სწავლების პროცესი მოსწავლემ აღიქვას როგორც არარელევანტური, მეტიც, ჩათვალოს, რომ ეს ფარისევლობაა.

 

ადამიანის უფლებებისა და თავისუფლებების სწავლებით, სკოლები და მასწავლებლები ასრულებენ თავიანთ სამართლებრივ ვალდებულებას, რაც განსაზღვრულია კანონმდებლობით. ადამიანის უფლებებისა და თავისუფლებების სწავლება, როგორც ვალდებულება, გამომდინარეობს ადამიანის უფლებათა საყოველთაო დეკლარაციიდან, რომლის მიხედვითაც ყველა ინდივიდი და საზოგადოების ყველა ორგანო ისწრაფვის ისეთი განათლებისკენ, რომელიც მიზნად ისახავს ადამიანის უფლებებისა და თავისუფლებების პატივისცემის დამკვიდრებას. ზოგადი განათლების ეროვნული მიზნების დოკუმენტის თანახმად კი, სკოლამ უნდა გამოუმუშაოს მოზარდს ადამიანის უფლებების დაცვისა და პიროვნების პატივისცემის უნარი, რომელსაც იგი გამოიყენებს საკუთარი და სხვისი თვითმყოფადობის შესანარჩუნებლად. მოზარდს უნდა შეეძლოს ადამიანის ძირითადი უფლებების შესახებ მიღებული თეორიული ცოდნის პრაქტიკაში გამოყენება და ამ პრინციპებით ცხოვრება.

 

დაბოლოს, მნიშვნელოვანია ადამიანის უფლებების სწავლება არ იყოს მექანიკური. მოსწავლემ ადამიანის საყოველთაო უფლებათა დეკლარაცია ან კონსტიტუცია კი არ უნდა ,,დაიზეპიროს”, არამედ იძულებული უნდა იყოს, იფიქროს, იმსჯელოს, განსაჯოს, როგორი იქნებოდა ამ უფლებების გარეშე მისი ცხოვრება. დაუსვით კითხვა, რას ნიშნავს პირადად მისთვის, რომ ყველა ადამიანი დაბადებით თავისუფალი და კანონის წინაშე თანასწორია? პასუხიდან გამომდინარე, დავფიქრდეთ, რამდენად ეფექტიანად ვასწავლით ადამიანის უფლებებსა და თავისუფლებას.

 

 

 

 

 

კომენტარები

comments